Üretra (idrar kanalı)

Cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar hem ürologlar hem de deri ve zührevi hastalıklar uzmanları tarafından muayene edilip tedavi edilebilir. Bu, nefroloji ile üroloji ya da üroloji ile jinekoloji arasındaki gibi, uzmanlıkların «kesiştiği» bir alandır.

Ürolog ek inceleme yöntemleri uygulayabilir — örneğin üretranın içine ilerlemiş kondilom gibi değişiklikler ancak endoskopik incelemeyle görülebilir.

İdrar yapmada bozukluk, ağrılı cinsel ilişki, sık ve ağrılı idrara çıkma, bazen ateş, perine ve kasık üstü bölgede ağrı, pelvik ağrı, rektumda, testislerde ve belin alt kısmında rahatsızlık, cinsel işlev bozukluğu ve idrar yaparken yanma.

Bu belirtiler üretra darlığı veya enfeksiyonuyla örtüşebilir; ayrım ancak muayeneyle yapılır. Ayrıntılı bilgi prostat sayfasındadır.

İdrar yolu enfeksiyonu geliştiğinde kendiliğinden geçme olasılığı düşüktür. Tedavi edilmezse enfeksiyon yayılabilir: böbrekler etkilenebilir ve kalıcı hasar oluşabilir. Bu nedenle enfeksiyonun kendiliğinden geçmesini beklemek doğru değildir.

Hamile kadınlarda tedavisiz kalan idrar yolu enfeksiyonu erken doğum riskiyle ilişkilendirilir. Kronik hastalığı olan kişilerde enfeksiyon daha ağır seyredebilir. Enfeksiyon ilerlemişse uzun süreli antibiyotik tedavisi gerekebilir.

Antibiyotiğin türü ve süresi yalnızca muayene ve tahlil sonuçlarına göre hekim tarafından belirlenir. Yüksek ateş ve böbrek bölgesinde ağrıyla seyreden enfeksiyon acil başvuru gerektirir.

Zührevi hastalıklarda her zaman doğru bir muayene yapılmalıdır. Hastanın şikâyeti ve öyküsü çok önemlidir: şikâyetlere uygun olarak muayene yapılır, incelemelerin sonucunda tanı konur ve tanıya uygun tedavi uygulanır.

İdrar kanalından akıntı, cerahat ve koku gelmesi başlıca şikâyetlerden biridir ve hastada gonore ya da başka bir enfeksiyon olabileceğini düşündürür.

Cinsel yolla bulaşan hastalıklar arasında gonore yaygındır — halk arasında «bel soğukluğu» olarak da bilinir. Bu durumda hem deri ve zührevi hastalıklar uzmanı hem de ürolog kendi tedavisini uygulayabilir.

Gonorenin ayrıca önem taşımasının nedeni, bu tür hastalıklardan sonra ileride üretrada daralma gelişebilmesidir — bu artık üroloji alanına girer. Bunun önüne geçmek için zamanında uygun tedavi uygulanmalıdır.

Daralma zaten oluşmuşsa — kısa veya uzun segmentli — kanalı ürolojik bir yöntemle, ameliyatla açmak gerekir. Klinik pratikte, zamanında doğru tedavi almadığı için gonoreden sonra üretrasında daralma gelişmiş hastalarla karşılaşılmaktadır.

Daralmanın tedavi yöntemi (endoskopik veya açık) darlığın yerine ve uzunluğuna göre kişiye özel olarak seçilir; her yöntemin kendine özgü riskleri ve sınırlamaları vardır.

Kondilomlar cinsel yolla bulaşır ve erkeklerde üretranın içine ilerledikleri durumlar olabilir. Böyle durumlarda kanala endoskopik olarak girip inceleme yapmak ve kondilomu lazerle çıkarmak gerekir; bazen kanala ilaç da uygulanır. Bu, genellikle ürologun yetki alanındaki endoskopik bir girişimdir.

Lazerin çevre dokulara etkisi sınırlı olsa da, her endoskopik ve lazer girişimi gibi bunun da riskleri vardır; karar endoskopik incelemeden sonra kişiye özel olarak verilir.

Trikomoniyazda yalnızca üretrada şikâyet oluşmaz; ileride epididimde de şikâyetler gelişebilir. Bu hastalar çoğu zaman «testis ağrısı» der; muayenede ise bunun epididimin enfeksiyonu ve sertleşmesi olduğu anlaşılır.

Enfeksiyon epididime deriden geçmez — üretradan prostata, prostattan seminal veziküllere giden yollar üzerinden epididime ulaşır ve kronik şikâyet yaratır. Böyle bir durumda prostat ve epididim enfeksiyonu birlikte — kombine — tedavi edilir; hangi antibiyotik ve ilaçların kullanılacağı kişiye özel olarak seçilir.

Kronik testis ağrısı insanı bitkin düşüren, günlük yaşamı etkileyen bir durumdur; kronik bir form olsa da tedavisi vardır. En zor durumda epididimin çıkarılması düşünülebilir — bu, genç hastalarda genellikle uygulanmaz ve yalnızca sürekli ağrı formu olan ileri yaştaki hastalarda tartışılır.

Epididimin çıkarılması son çaredir ve herkes için uygun değildir; her cerrahi girişimin kendine özgü riskleri vardır. Testis ağrısıyla ilgili ayrıntılı bilgi testis sayfasındadır.

Üreaplazma ve gardnerella üretrada şikâyete yol açmıyorsa tedavi edilmelerine gerek yoktur — bunlar yaygın görülen mikroorganizmalardan sayılır.

Erkek kısırlığı nedeniyle başvuran bir hastada bu tanı konup tedavi edilmiş olsa bile, bu mikroorganizmalar kısırlığın nedeni sayılmaz; neden bambaşkadır ve bu konuda yanılgıya düşülmemelidir.

Tedavi kararı her durumda şikâyetlere ve muayene sonuçlarına göre kişiye özel olarak verilir; kısırlık şüphesi varsa nedeni ayrıca araştırılır.

Prostat hastalıkları, enfeksiyonlar ve travmalar menide kan görülmesine yol açabilecek etkenler arasındadır. Bu belirti hastayı korkutsa da neden çoğu zaman kötü huylu değildir.

Gerekli muayene ve tahlillerden sonra enfeksiyon veya geçiş bozukluğu (obstrüksiyon) gibi bir sorun saptanırsa tedavi edilir. Her durumda bu belirti görüldüğünde bir uzmana başvurulmalıdır.

Menideki kanı idrardaki kanla karıştırmayın: idrarda gözle görülen kan her zaman inceleme gerektirir — ağrı olmasa bile, yalnızca bir kez olsa bile. Ultrason normal çıksa da sistoskopi ve üst idrar yollarının görüntülenmesi gerekebilir.